|
Ontstaan van burnout
Tijdens het
werken raken lichaam en geest vermoeid. Normaal gesproken herstellen zij
’s nachts van deze vermoeidheid, maar het kan zo zijn dat er een restje
vermoeidheid overblijft. De tweede dag merkt de patiënt niks van die
extra vermoeidheid, maar als het lichaam en de geest tijdens de volgende
nacht weer niet voldoende uitrusten, zal de vermoeidheid zich opstapelen
en met de dag erger worden.
Kan de
patiënt in het weekend niet herstellen van deze extra vermoeidheid, dan
gaat hij/zij de volgende week ook weer met vermoeidheid in. Dit kan
bijvoorbeeld gebeuren als de patiënt ook in het weekend moet werken of
als hij/zij veel sociale verplichtingen heeft in het weekend en
eigenlijk helemaal niet tot rust komt. Ook de gezinssituatie speelt een
rol. Bijvoorbeeld de verzorging van de kinderen kan te veel of te zwaar
zijn, maar het kan ook zo zijn dat er veel conflicten zijn in het gezin,
waardoor de spanning hoog oploopt.
De
vermoeidheid bouwt zich geleidelijk aan op tot er op een gegeven moment
een disbalans ontstaat in het lichaam. Daardoor ontspant de patiënt
zijn/haar lijf nog wel, maar niet meer in die mate die het gewend was.
De meeste mensen hebben dit niet in de gaten. Als niets aan de
voortdurende opbouw van spanning en vermoeidheid gedaan wordt, loopt het
lijf vol en kan het op een gegeven moment niets meer compenseren. Van de
ene op de andere dag valt iemand voor zijn/haar gevoel helemaal uit. De
diagnose is dan dat de patiënt overspannen of burnout is.
Mensen
vallen dus vaak in één keer uit, maar in feite is daar een heel proces
aan vooraf gegaan, waarbij langzaam spanning in het lichaam is
opgebouwd. Het omgaan met spanning door het lichaam is vergelijkbaar met
een elastiek: het kan ver opgerekt worden, maar op een gegeven moment
breekt het.
|
Symptomen die kunnen voorkomen bij burnout zijn: |
|
-
gevoel van ‘opgebrand’ zijn |
|
-
gevoel van spanning |
|
-
concentratie problemen |
|
-
vermoeidheid |
|
-
futloosheid |
|
-
hoofdpijn |
|
-
opgejaagdheid |
|
-
duizeligheid |
|
-
rug-, nek- en spierpijn |
|
-
moeite met slapen |
|
-
moeite met ontspannen |
|
-
depressieve gevoelens |
|
-
frustratie en jezelf niet meer onder controle hebben |
|
-
boosheid |
|
-
niet meer willen luisteren naar anderen etc.
|
|
De
volgende karaktereigenschappen zouden een verhoogd risico kunnen
opleveren voor het ontstaan van een burnout: |
|
-
neiging tot perfectionisme |
|
-
hard werken |
|
-
plichtsgetrouw |
|
-
overmatig toegewijd idealisme
|
|
-
overambitieus zijn |
|
-
behoefte zichzelf te bewijzen |
|
-
overmatig doelgericht zijn |
|
-
moeite met ‘nee’ zeggen/graag ‘ja’ zeggen |
|
-
de eigen grenzen niet kennen |
|
-
meer doen dan kan |
|
-
moeite met delegeren, zelfopofferend. |
|